WITAMINA B12 – jakie ma znaczenie dla organizmu?

Witamina B12, zwana także kobalaminą, to związek chemiczny rozpuszczalny w wodzie, tak samo jak pozostałe witaminy należące do tej grupy. Jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania i rozwoju ludzkiego organizmu, który samodzielnie nie potrafi jej syntezować.

Taką zdolność posiadają jedynie bakterie- również te zasiedlające jelito grube. Mimo to organizm nie jest w stanie odpowiednio jej wykorzystać, ponieważ wchłanianie tego związku zachodzi w obrębie jelita cienkiego (krętego), a nie grubego. Z tego powodu witamina B12 musi być dostarczana z zewnątrz- wraz z pożywieniem lub w postaci suplementów. Warto wiedzieć, że witamina B12 jest jedyną witaminą nieobecną w warzywach i owocach. Jej głównym źródłem są podroby (zwłaszcza wątroba) oraz mięso, wśród którego króluje wołowina. Duże ilości znajdują się także w wieprzowinie i mięsie indyczym. Inne produkty obfitujące w kobalaminę to przetwory mleczne (sery żółte, twaróg), jaja, ryby, skorupiaki i niektóre algi.

Witamina B12 jest niezbędna w procesie tworzenia i dojrzewania krwinek czerwonych (erytrocytów), a więc zapobiega rozwojowi niedokrwistości. Bierze udział w przemianach metabolicznych aminokwasów, węglowodanów i tłuszczów. Uczestniczy również w syntezie DNA i RNA, tym samym działając protekcyjnie na genom człowieka. Warunkuje prawidłowe działanie układu nerwowego- tworzy osłonki mielinowe oraz bierze udział w syntezie neuroprzekaźników. Współuczestniczy w regulacji poziomu homocysteiny w organizmie, chroniąc przed rozwojem miażdżycy. Jest niezbędna dla zachowania zdrowia psychicznego i sprawności intelektualnej. Co więcej, badania wykazały, że witamina B12 może skutecznie spowolnić rozwój zmian w przebiegu wirusowego zapalenia wątroby typu C (WZW C).

Zalecana dzienna dawka witaminy B12 to: 2,4 µg dla osób dorosłych, 2,6 µg dla kobiet w ciąży oraz 2,8 µg dla matek karmiących.

Jakie są objawy niedoboru witaminy B12?

Witamina B12 magazynowana jest w wątrobie, a jej zapas wystarcza do pokrycia dziennego zapotrzebowania na około kilka lat. Dlatego też objawy niedoboru mogą pojawić się dopiero po dłuższym czasie od zmiany diety na wegańską czy wegetariańską. Niedobór witaminy B12 ma wpływ na wiele układów i narządów, dlatego też objawy awitaminozy są mało specyficzne i często mylone z innymi schorzeniami. Z tego powodu postawienie szybkiej i trafnej diagnozy jest sporym wyzwaniem dla środowiska lekarskiego.

Najważniejsze zaburzenia wynikające z niedostatecznej ilości witaminy B12 w organizmie stwierdza się w funkcjonowaniu układu pokarmowego, krwiotwórczego i nerwowego, a także w obrębie skóry oraz w zakresie zdrowia psychicznego.

Objawy ze strony układu pokarmowego:

  • Nudności,
  • Biegunki lub zaparcia,
  • Tzw. „bawoli język”- zapalenie języka objawiające się zanikiem brodawek; język staje się gładki i lśniący,
  • Owrzodzenia w kącikach ust,
  • Utrata smaku,
  • Brak apetytu,
  • Uczucie pieczenia języka.

Objawy ze strony układu krwiotwórczego i sercowo-naczyniowego:

  • Niedokrwistość Addisona-Biermera- czyli anemia megaloblastyczna lub złośliwa; cechuje się zaburzeniami w procesie syntezy erytrocytów w szpiku kostnym i nieprawidłowościami w ich budowie, co w konsekwencji prowadzi do ich niewłaściwej pracy. Objawy towarzyszące anemii złośliwej to m.in. nietolerancja wysiłku, osłabienie, bóle i zawroty głowy, duszności, kołatania serca;
  • Wzrost poziomu homocysteiny we krwi, co istotnie zwiększa ryzyko wystąpienia chorób układu krążenia;
  • Wzrost krzepliwości krwi;
  • W skrajnych przypadkach - niewydolność krążenia.

Objawy ze strony układu nerwowego:

  • Neuropatia obwodowa- objawiająca się najczęściej drętwieniem i mrowieniem rąk i stóp,
  • Objaw Lhermitte’a- wrażenie prądu biegnącego wzdłuż kręgosłupa pojawiający się przy pochylaniu głowy,
  • Zaburzenia równowagi,
  • Zaburzenia czucia,
  • Niepewny chód,
  • Pogorszenie ostrości widzenia,
  • Upośledzenie pamięci i otępienie,
  • Spadek siły mięśniowej, w tym osłabienie mięśni zwieraczy,
  • Przewlekłe zmęczenie,
  • Napady drgawkowe.

Objawy psychiatryczne:

  • Zaburzenia nastroju, depresja,
  • Omamy wzrokowe,
  • Zmiany osobowościowe,
  • Niepokój psychoruchowy,
  • W ciężkich przypadkach- ostre zespoły psychotyczne. 

Objawy skórne:

  • Blada skóra posiadająca odcień żółto-cytrynowy,
  • Cechy bielactwa,
  • Przedwczesne siwienie.

 

Warto wiedzieć, że długotrwale utrzymujący się niedobór witaminy B12 może przyczyniać się do rozwoju poważnych schorzeń, do których zalicza się m.in. stwardnienie rozsiane i miażdżycę. Ponadto powoduje zaburzenia w wytwarzaniu hormonów, takich jak serotonina, dopamina i noradrenalina, co przyczynia się do powstawania chorób psychicznych. Brak witaminy B12 utrudnia ich leczenie oraz powoduje, że mają one cięższy przebieg.

Jakie są przyczyny niedoboru witaminy B12?

Na niedobór witaminy B12 najbardziej narażone są osoby w wieku podeszłym, weganie, wegetarianie, kobiety ciężarne i matki karmiące. Najczęściej jest to wynik diety ubogiej w ten związek, lecz częstą przyczyną są także zaburzenia wchłaniania. Rozwijają się one na skutek niektórych schorzeń, takich jak np. zanikowe zapalenie żołądka, usunięcie części żołądka lub jelita krętego, dysfunkcje w obrębie jelita cienkiego, niedokwasota żołądka, zakażenie bakterią Helicobacter pylori. Jak wykazały badania, niedobór witaminy B12 jest również stosunkowo powszechny u osób cierpiących na celiakię, co prawdopodobnie jest wynikiem diety bezglutenowej stosowanej przez tą grupę chorych. Warto wiedzieć, że także niektóre leki mają wpływ na ograniczenie przyswajalności witaminy B12 (np. inhibitory pompy protonowej- IPP) dostarczanej wraz z pokarmem.


Jak skutecznie uzupełnić niedobory witaminy B12 w organizmie?

Zanim podejmie się decyzję o suplementacji witaminy B12, warto sprawdzić jej stężenie w krwiobiegu. Niski poziom we krwi sugeruje, że należy rozważyć zmianę nawyków żywieniowych lub zewnętrzną podaż tej witaminy. Jak wcześniej wspomniano, na niedobory witaminy B12 najbardziej narażeni są weganie, wegetarianie, osoby starsze, kobiety ciężarne i matki karmiące. To właśnie te grupy powinny przede wszystkim kontrolować poziom tej witaminy we krwi. Również wszystkie osoby, które cierpią na objawy mogące sugerować zbyt niskie jej stężenie w organizmie, jak najszybciej powinny poddać się badaniu.

Dowiedz się więcej: Badania laboratoryjne w Vitalea

Dowiedz się więcej: lek. Ewa Witnicka

Najskuteczniejszym i najszybszym sposobem na uzupełnienie niedoborów witamin w organizmie jest podanie ich w postaci wlewów dożylnych. To pozwala na ominięcie całego przewodu pokarmowego, którego schorzenia mogą ograniczać wchłanianie niektórych składników odżywczych. Jak podaje literatura- witamina B12 dostarczona do organizmu wraz z pożywieniem wchłania się zaledwie w 50%.

Kroplówka „Multiwitamina” to miks aż dwunastu najważniejszych witamin, w tym: witaminy A, D, E, C, witamin z grupy B (w tym duża dawka witaminy B12), kwasu foliowego, biotyny, kwasu pantotenowego i witaminy PP. Dzięki temu, że podawana jest dożylnie, możliwe jest efektywne dostarczenie wszystkich witamin bezpośrednio do krwiobiegu, co gwarantuje ich doskonałą przyswajalność i najwyższą skuteczność. To pozwala na zachowanie pełni zdrowia i sprawności, zarówno umysłowej, jak i fizycznej. Ponadto, prawidłowa podaż witamin może wspomóc leczenie niektórych schorzeń oraz zapobiec powstawaniu nowych. 

W klinice Vitalea kroplówka „Multiwitamina” podawana jest w ściśle określonych warunkach, tak aby zapobiec utlenianiu składników odżywczych wchodzących w skład wlewu. W celu zapewnienia naszym Pacjentom najwyższego bezpieczeństwa, każdy pierwszorazowy zabieg jest także poprzedzony bezpłatną konsultacją lekarską.

Dowiedz się więcej: Kroplówka multiwitamina

Ulubione ()